NASA හි අඟහරු මත ඇති Perseverance රෝවරය සිය Mastcam-Z කැමරා පද්ධතිය භාවිතා කරමින් 2022 අප්රේල් 2 වන දින අඟහරුගේ ග්රහයාගේ චන්ද්රයින් දෙදෙනෙකුගෙන් එකක් වන Phobos, සූර්යයා සහ අඟහරු අතරින් ගමන් කිරීම නිරීක්ෂණය කළා. මෙම ග්රහණය තත්පර 40කට මඳක් වැඩි කාලයක් පැවති අතර, එය පෘථිවියේ සාමාන්ය සූර්යග්රහණයකට වඩා ඉතා කෙටි කාලයකි. ඊට හේතුව වන්නේ, Phobos පෘථිවි චන්ද්රයා මෙන් 157 ගුණයකින් කුඩාවීමය. එය අඟහරු මතුපිටින් මෙතෙක් ලබාගත් ෆෝබෝස් සූර්යග්රහණයක වඩාත්ම විශාල නිරීක්ෂණයයි.
පසුගිය වසර 18 පුරාවට අඟහරු rover යානයන් කිහිප දෙනෙකු සූර්යයා ඉදිරියෙන් ෆෝබෝස් තරණය කිරීම නිරීක්ෂණය කර තිබුණා. Spirit සහ Opportunity 2004 දී පළමු නිරීක්ෂණයන් සිදු කරන ලදී. 2019 දී Curiosity මේ සිදුවීමේ වීඩියෝව මුලින්ම පටිගත කලා. මෙම සූර්යග්රහණ නිරීක්ෂණය කරන සෑම අවස්ථාවකම, කාලයත් සමඟ ෆෝබෝස්ගේ කක්ෂයේ සියුම් මාරුවීම් මැනීමට විද්යාඥයින්ට ඉඩ ලැබෙනවා. ෆෝබෝස් කාලයත් සමඟ කොපමණ ප්රමාණයක් කක්ශය වෙනස් කරනවාද යන්න අධ්යයනය කිරීමෙන් කබොල සහ මැන්ටලය කෙතරම් ප්රතිරෝධීද යන්න සහ ඒවා සෑදී ඇත්තේ කුමන ආකාරයේ ද්රව්යද යන්න පිළිබඳව තාරකා විද්යාඥ්ඥයන්ට අධ්යයනය කිරීමට පහසු වනු ඇත.
Mars 2020 Perseverance මෙහෙයුම යනු NASA හි සඳ සිට අඟහරු දක්වා ගවේෂණ ප්රවේශයේ කොටසකි, එයට රතු ග්රහලෝකයේ මානව ගවේෂණය සඳහා සූදානම් වීමට උපකාර වන චන්ද්රයා වෙත ආටෙමිස් මෙහෙයුමද ඇතුළත් වේ.
Credit : NASA/JPL-Caltech/ASU/MSSS/SSI
Source : NASA Jet Propulsion Laboratory
