1996 මැයි මාසයේදි රාත්‍රී අහස ඒකාලෝක කළ වල්ගාතරුව Hale-Bopp

අහස පිරික්සන ඕනෑම කෙනෙක්ගේ ඇස ගැටෙන මුල්ම වස්තුව වෙන්නේ හඳ ඒකට හේතුව තමයි හඳ ගොඩක් දීප්තිමත්ව රාත්‍රී අහසේ පායා දිලිසීම. හඳ වගේ ම වගේ ම තවත් දීප්තිමත්ව තරුවක් වගේ එකක් පායලා තිබුනොත්….. එහෙම දෙයක් වුනා 1995 අවුරුද්දෙ. 

විසිවන සියවසේ විශාල වශයෙන් නිරීක්ෂණයට ලක් වූ ලක්වූ සහ දශක කිහිපයකින් දර්ශනය වූ දීප්තිමත්ම වල්ගාතරුව වූ hale bopp ගේ වල්ගා තරුව කලින් හැඳින්වූනේ සී 1995 කෝ එක ලෙසිනි . මෙය වාර්තාගත මාස දහ අටක් පුරා පෘථිවියට දිස්වුනා.

Hale-Bopp comet is regarded as one of the most viewed comets in history. (Image credit: ESO/E. Slawik)

ඇලන් හේල් සහ තෝමස් බොප් 1995 ජුලි 23 වන දින හේල්-බොප් වල්ගා තරුව වෙන වෙනම සොයාගත්තේ එය පියවි ඇසට පෙනෙන්නට පෙරය. ඒ සෙනසුරු හා බ්‍රහස්පති අතර ප්‍රදේශයේ දීය. 

මෙම වල්ගා තරුව 1996 මැයි මාසයේදී පියවි ඇසට පෙනීමට පටන් ගත් අතර එම වර්ෂයේ අවසාන භාගයේ දී එහි දීප්තිය සහ වේගය සැලකිය යුතු ලෙස මන්දගාමී වූවද 1997 ජනවාරි මාසයේදී එය නැවත දර්ශනය වූ විට එය ආලෝකයෙන් දූෂිතම අහසක් ඇති නගරවල පවා දැක ගත හැකි වුනා. වල්ගා තරුව සූර්යයා වෙත ළඟා වෙත්ම එය දිගටම දීප්තිමත් වුනා. එම වසරේ මාර්තු 9 වැනි දින චීනයේ මොංගෝලියාවේ සහ නැගෙනහිර සයිබීරියාවේ සූර්යක් ග්‍රහනයක් සිදුවුනා. එමනිසා එම රටවල නිරීක්ෂකයන් ට දිවාකාලයේදී පවා වල්ගා තරුව නැරඹීමට අවස්ථාව ලැබුණා. සෑම රාත්‍රියකම අහස සම්පූර්ණයෙන්ම අඳුරු වීමට ප්‍රථම වල්ගතරුව හොඳින් දැක ගත හැකි වූ අතර hale bopp වල්ගා තරුව මුළු රාත්‍රියම  උතුරු අර්ධ ගෝල නිරීක්ෂකයන් ට දැකගත හැකි වුණා.

Source :

All Space 

Charles Kiesel

Zack In A Box

spot_imgspot_img

Subscribe

Related articles

නොවැම්බර් තරු අහස: 2025 දී අනිවාර්යයෙන්ම බලන්න ඕන සිදුවීම්!

2025 නොවැම්බර් මාසය අභ්‍යවකාශයට ආදරය කරන ඔබට නම් මඟහරින්න...

අඟහරුට මාස ගණන් නෑ! දවස් 30න් යන්න රුසියාවෙන් ප්ලාස්මා රොකට් එන්ජිමක්

අභ්‍යවකාශ ගමන් ගැන අලුතෙන්ම කතාබහට ලක්වෙලා තියෙන්නේ රුසියාවෙන් එන ආන්දෝලනාත්මක පුවතක්. ඒ තමයි, ඔවුන් විසින් නිපදවූ ප්ලාස්මා රොකට් එන්ජින් (Plasma Rocket Engine) මඟින්, අඟහරු ග්‍රහයා වෙතට යන ගමන මාස 7-9ක කාලයකින් දවස් 30ක් වැනි කෙටි කාලයකට අඩු කරන්න පුළුවන් කියන එක.

අභ්‍යවකාශයේ අමුත්තා: C/2025 A6 (Lemmon) ධූමකේතුව

තාරකා විද්‍යා ලෝලීන්ට මේ ඔක්තෝබර් මාසයේ අහස දෙස බලා සිටීමට අපූරු හේතුවක් ලැබී තිබේ. ඒ, දීප්තිමත් ලෙස බැබළෙන C/2025 A6 (Lemmon) ධූමකේතුව යි. මුලින් අපේක්ෂා කළාට වඩා බොහෝ සෙයින් දීප්තිමත් වී ඇති මෙම වල්ගා තරුව, වසර දහසකටත් අධික කාලයකට පසු අපේ සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයට පැමිණෙන "එක ජීවිත කාලයකට වරක්" පමණක් දැකිය හැකි අසිරිමත් දසුනක් වනු ඇත.

ග්‍රාහක චන්ද්‍රයන්: අභ්‍යවකාශයේ අත්භූත වස්තූ

විශාල ග්‍රහලෝකවලට චන්ද්‍රයන් සිටිනවා වගේම, සමහර ග්‍රාහකවලටත් ඒවාටම අයිති කුඩා චන්ද්‍රයන් සිටිනවා. මේවා ග්‍රාහක චන්ද්‍රයන් (asteroid moons) ලෙස හැඳින්වෙනවා. සාමාන්‍යයෙන් ග්‍රාහකයක් තවත් ග්‍රාහකයක් හා ගැටීමෙන් පසුව ඇතිවන සුන්බුන් කොටස්, මව් ග්‍රාහකයේ ගුරුත්වාකර්ෂණ බලයට හසුවීම නිසා මේ කුඩා චන්ද්‍රයන් නිර්මාණය වෙනවා. සමහර වෙලාවට එක ග්‍රාහකයකට චන්ද්‍රයන් එකකට වඩා වැඩි ගණනක් පවා තිබෙන්න පුළුවන්. මේ චන්ද්‍රයන්, මව් ග්‍රාහකය වටා ගමන් කරන්නේ පුදුම සහගත ආකාරයටයි. ඒවා නියමිත කක්ෂයකට වඩා, එකට එකතු වී අභ්‍යවකාශය හරහා ගමන් කරන අමුතුම යුගල ලෙස හැසිරෙනවා. මෙයට හොඳම උදාහරණයක් තමයි ඉඩා (Ida) සහ එහි කුඩා චන්ද්‍රයා වන ඩැක්ටිල් (Dactyl). නාසා ආයතනයේ ගැලීලියෝ අභ්‍යවකාශ යානය විසින් සොයාගත් මෙම ග්‍රාහක-චන්ද්‍ර යුගලය, මේ ආකාරයේ පද්ධතියක් ගැන විද්‍යාඥයන්ට මුලින්ම අවබෝධයක් ලබා දුන්නා.

2024 YR4 උල්කාපාතය පෘථිවිය මත බලපෑමෙන් වෙන්න පුළුවන් නරකම දේවල්

2024 YR4 ග්‍රහකය 2032 දෙසැම්බර් 22 වන දින පෘථිවිය හා ගැටෙන්නේ නම්, එහි ප්‍රමාණය, වේගය, ඇතුල් වීමේ කෝණය සහ බලපෑමේ ස්ථානය ඇතුළු සාධක කිහිපයක් මත බලපෑමේ බරපතලකම රඳා පවතිනවා. වත්මන් ඇස්තමේන්තු මත පදනම්ව නරකම අවස්ථාව ගවේෂණය කළොත්...
spot_imgspot_img

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here